Ze noemt mij ‘geraffineerd’. Dat klinkt niet best, denk ik. En op mijn hoede vraag ik haar naar het waarom. Zij legt me uit dat ze me ‘prettig verfijnd’ vindt. Ze ziet ‘geraffineerd’ als een verdiend compliment. Van haar voor mij.

Mijn associatie met ‘geraffineerd’ is nooit iets moois. Bij ‘geraffineerd’ denk ik aan een kunstmatig opgepept voedingsmiddel of een slinks persoon. Zaken waar je dus beter bij uit de buurt blijft.

Een voedingsmiddel waar een fabriek alle geur-, kleur- en voedingsstoffen uithaalt: zuivert. Maar dat klinkt te mooi. Vaak gaat het om bulk grondstoffen, zoals een massa suikerbieten, waaruit een fabriek eerst allerlei rommel filtert en vervolgens smaakmakers en conserveringsmiddelen toevoegt opdat het eetbaar wordt. Daar is niets natuurlijks meer aan. En ongezond. Super processed. Geraffineerd. Bah.

Of zoals honing uit de fabriek. Een industrieel mengsel dat er uitziet als honing, veel goedkoper is en ook lekker zoet: nephoning. Beter koop je honing direct van de imker. Van een natuurmens dat niet morrelt aan zijn pure honing: natuurlijk, gezond en dus ongeraffineerd. De werkwijze van zo’n voedingsmiddel-bewerk-fabriek is achterbaks, gehaaid, geslepen, gewiekst, listig, sluw, uitgekiend, uitgekookt, gehaaid, gemeen, vals, leep, glad, goochem en nep. Geraffineerd. Bah.

En inderdaad, ‘geraffineerd’ heeft ook een positieve betekenis; dan is iets of iemand juist ‘verfijnd’. En dan gaat het over iemand of iets ‘met bijzondere nuances’. Natuurlijk heerlijk, zo’n compliment!

Bijzondere nuances – Doeneke wil ‘t proberen!