Geef les aan pubers en leer zelf

Doeneke Werkpret

“En nu eruit!” zegt mijn back-up, een docent die de orde bewaakt. De jongen die eruit moet, loopt met afhangende schouders het lokaal uit. Zijn vrienden kijken besmuikt. Zij klierden net zoveel en ontspringen de dans. Oneerlijk. De rest van de les zijn de overige kinderen braaf. Griezelig braaf, maar voor mij als gastdocent verloopt alles verder gladjes.

Ook na de les. Dan volgt overleg over wat er met die kwajongen op dat gymnasium gaat gebeuren. De knul mag kiezen: de conciërge helpen of alsnog eenzelfde les bij mij volgen. Hij kiest voor een herkansing in mijn volgende les. Top!

Vroeger, tijdens mijn eerste wiskundeles in de 2e van de middelbare school, stuurde een jonge wiskundedocent mij eruit. Meteen. En ik had niets misdaan! Op de gang vertelde ze mij dat ze mij gebruikte om de leerlingen te laten zien wie er in de klas de baas is. Ik vond het een zwak en smerig trucje. Die truc werkte, voor de docent.

Aan 1e, 2e en 3e klassers van dat gymnasium geef ik mijn gastlessen “Minder stress & meer focus”. Best een thema voor deze jongeren die flink moeten presteren én door van alles worden afgeleid. Door hun telefoon, sociale interacties én door de strijd in zichzelf.

Bij mijn lessen handhaven steeds back-up docenten. Zij kennen hun pappenheimers en heersen stuk voor stuk zonder kunstgrepen. In die rust geef ik les: “Ogen dicht en voel je voeten op de grond. Trek in gedachten een lijntje vanaf je voeten, langs je onderbenen, en bovenbenen naar je bekken”. Gegniffel. Pubers! Terwijl ik al bewust voor ‘bekken’ koos in plaats van ‘billen’.

“Concentreer je op je ademhaling. Misschien voel je je ademhaling in je buik, in je rug of in je borst”. Een aantal jongens lacht nerveus. Bij de volgende klas gebruik ik in plaats van ‘borst’ ‘borstkas’.

Trainen van volwassenen is anders. Ook daar ontwijk ik dubbelzinnig-vies-te-interpreteren woorden zoals ‘aftrekken’ en ‘klaarkomen’. ‘Bekken’, ‘borst’ en ‘billen’ vatten volwassenen probleemloos.
Ontfutsel ik bij volwassenen met open vragen soepeltjes de gewenste respons, bij deze 1e, 2e, en 3e klassers ontaarden open vragen in een complete chaos. Zij zien open vragen als volstrekt open, maar ik gebruik de open vraag gericht op betrokkenheid binnen een zekere orde.

Dus meld ik aan het begin van mijn tweede les: “Stel ik een vraag, steek dan je hand op als je wilt reageren. Wijs ik je aan, dan neem jij het woord. Je praat met mij en niet met elkaar.” Dit werkt. Eventjes. Mijn back-up-docent herinnert de klas regelmatig aan deze werkwijze. Met geduld. Met toewijding. Met respect.

Hebben de jongeren nu ‘minder stress & meer focus’? Ik hoop dat ze iets oppikten in mijn lestijd van steeds drie kwartier. Dat ze ‘met al die prikkels toch even stil kunnen worden in zichzelf’. Natuurlijk gebruikte ik deze betuttelende-softe-zweef-zin in de klas niet. Ik zou mijzelf ook weghonen.

Leren zonder trucjes – Doeneke wil ’t proberen!

Geen reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Doeneke Werkpret
Over de datum? -Estafette interview 2-

Ze zag er als een berg tegenop. Om met pensioen te moeten gaan. Nu is Else 69 jaar en 4 jaar met pensioen. Ze vindt het heerlijk! Ze vraagt zich af hoe ze ooit al haar bezigheden met werk heeft kunnen combineren. Wat deed je in professionele leven? Ik begon …

Doeneke Werkpret
In de lift?

Vroeger nam je de trap en tegenwoordig ook weer wat meer; traplopen houdt het kantoorvolk fit. Praten tijdens traplopen valt niet mee. In de 19e eeuw kwam de lift in onze kantorenwereld. En met die lift kwam onze elevator pitch … Nu fijne carrièrekansen overal snel langs kunnen komen, hebben …

Doeneke Werkpret
1
Kleurrijker werkt beter

Stel je rijdt in het donker en nadert een kruispunt. Voor het kruispunt zweeft in de lucht een verlicht rondje van een ondefinieerbare kleur. Daar is het verkeerslicht, vermoed je. Door de duisternis zie je de zwarte behuizing niet. Je weet dus niet of het verlichte rondje (nu) het bovenste, …

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op "Toestaan cookies" zodat je makkelijk op deze site kan surfen. Als je op deze site blijft zonder je cookie-instellingen te wijzigen of je klikt hier op "Accepteren" dan ga je akkoord met deze instellingen.

Sluiten